خلاصه ساعتیاخبار
موج آبی در واشینگتن و بنرهای تهدیدآمیز در تهران؛ واکنش بازارها به نتایج انتخابات آمریکا
در حالی که دموکراتها با پیروزی در انتخابات میاندورهای کنترل کنگره آمریکا را به دست گرفتند، تهران با نصب بنرهای تهدیدآمیز علیه ترامپ به استقبال سالگرد ۱۳ آبان رفت. علیرغم تنشهای لفظی، قیمت دلار در بازار تهران کاهش یافت اما طلا به رکوردشکنی خود ادامه داد.
- طلای ۱۸ عیار، هر گرم۲۳٬۲۸۱٬۳۱۴ تومان−۱۰٫۴%
- بیتکوین۶۰٬۱۶۰ دلار−۲۳٫۳%
نرخها هر دقیقه بهروز میشوند. «هنگام انتشار» نرخی است که در زمان انتشار این مطلب ثبت شده است.
نکات کلیدی
- ۱موج آبی و لفاظیهای تهران در سالگرد ۱۳ آباندر چهل و هفتمین سالگرد تصرف سفارت آمریکا در تهران، فضای پایتخت ایران شاهد افزایش چشمگیر تبلیغات ضدآمریکایی بود.
- ۲واکنش بازار: آرامش دلار و تداوم پرواز طلابه طور غافلگیرکنندهای، بازار ارز ایران در مواجهه با لفاظیهای تند تهران دچار وحشت نشد.
- ۳شکست قمار ماسک و تغییر در نقشه انرژیفراتر از سرفصلهای ژئوپلیتیک، نتایج انتخابات آمریکا شوکهایی را به بخش فناوری و انرژی وارد کرده است.
- ۴چرخش به سمت بازدارندگی هستهایدر میان آشفتگیهای انتخاباتی در غرب، روند نگرانکنندهتری در گفتمان سیاسی داخلی ایران در حال شکلگیری است.
موج آبی و لفاظیهای تهران در سالگرد ۱۳ آبان
در چهل و هفتمین سالگرد تصرف سفارت آمریکا در تهران، فضای پایتخت ایران شاهد افزایش چشمگیر تبلیغات ضدآمریکایی بود. بیلبورد عظیمی در میدان انقلاب رونمایی شد که دونالد ترامپ را پشت میلههای زندان نشان میدهد و پیام صریح «ما ترامپ را خواهیم کشت» به زبان انگلیسی بر آن نقش بسته است. این تشدید خصومت شخصی در حالی رخ میدهد که نتایج انتخابات میاندورهای آمریکا از یک تغییر قدرت تاریخی حکایت دارد. حزب دموکرات موفق شده است حداقل هفت کرسی سنا را به دست آورد و کنترل مجلس نمایندگان را نیز از آن خود کند؛ نتیجهای که تحلیلگران آن را «موج آبی» و رد صریح سیاستهای تهاجمی دولت فعلی در قبال ایران میدانند.
این زلزله سیاسی در واشینگتن توسط رسانههای دولتی ایران به عنوان نوعی «تغییر رژیم» برای خود ترامپ تعبیر شده است؛ آن هم در روزی که به طور تاریخی یادآور گرفتار شدن جیمی کارتر در سال ۱۹۷۹ است. با این حال، واقعیت پیچیدهتر است. اگرچه پیروزی دموکراتها ممکن است مانعی قانونی بر سر راه ترامپ برای آغاز یک جنگ تمامعیار ایجاد کند، اما در عین حال فضای داخلی آمریکا را ناپایدارتر میکند. برخی تحلیلگران ژئوپلیتیک معتقدند ترامپِ زخمی که اکنون با کنگرهای متخاصم روبروست، ممکن است برای نشان دادن قدرت خود، به تشدید اقدامات نظامی یا «تمام کردن کار» در خاورمیانه وسوسه شود.
واکنش بازار: آرامش دلار و تداوم پرواز طلا
به طور غافلگیرکنندهای، بازار ارز ایران در مواجهه با لفاظیهای تند تهران دچار وحشت نشد. نرخ دلار در بازار آزاد شاهد یک دوره کاهش بود و از ۲۷۱,۴۰۰ تومان به ۲۶۹,۲۰۰ تومان رسید که نشاندهنده کاهش ۰.۸ درصدی در ۲۴ ساعت گذشته است. این حرکت نشان میدهد که معاملهگران احتمالاً روی بنبست قانونگذاری در واشینگتن حساب باز کردهاند که مانع از تنشزایی بیشتر میشود. به نظر میرسد بازار بر این باور است که کنگره تحت کنترل دموکراتها تمایل کمتری به تأمین بودجه یا حمایت از یک درگیری طولانیمدت با ایران خواهد داشت و این موضوع تنفسی کوتاهمدت برای ریال فراهم کرده است.
در مقابل، بازار طلا به روند صعودی بیامان خود ادامه میدهد و به عنوان پناهگاه نهایی در برابر عدم قطعیت عمل میکند. قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار از ۲۵,۴۵۱,۳۱۳ تومان به ۲۵,۹۹۳,۸۱۳ تومان افزایش یافت که جهش قابل توجه ۲.۱ درصدی را نشان میدهد. به همین ترتیب، سکه امامی با ۱.۱ درصد افزایش به ۲۶۴,۵۰۰,۰۰۰ تومان رسید. با ثابت ماندن قیمت جهانی طلا در محدوده نجومی ۴,۰۳۵ دلار، سرمایهگذاران ایرانی آشکارا داراییهای فیزیکی را به ارز ترجیح میدهند؛ چرا که نیمی از آنها معتقدند فشارهای تورمی ناشی از بیثباتی منطقهای در بلندمدت بسیار سنگینتر از تغییرات سیاسی کوتاهمدت در ایالات متحده خواهد بود.
شکست قمار ماسک و تغییر در نقشه انرژی
فراتر از سرفصلهای ژئوپلیتیک، نتایج انتخابات آمریکا شوکهایی را به بخش فناوری و انرژی وارد کرده است. سهام تسلا و اسپیسایکس با انتشار نتایج شکست قمار سیاسی بزرگ ایلان ماسک شروع به ریزش کردند. گزارشها حاکی از آن است که ماسک بیش از ۴۷ میلیون دلار به کمپینهای جمهوریخواه، به ویژه در تگزاس، تزریق کرده بود، اما دموکراتها موفق شدند برای اولین بار از سال ۱۹۹۰ کرسی کمیسیون راهآهن تگزاس (نهاد قدرتمند تنظیمکننده نفت و گاز این ایالت) را به دست آورند. این تغییر سیگنالی برای پایان دوران امتیازات نظارتی بیچون و چرا برای پروژههای ماسک است.
در اروپا، قیمت گاز طبیعی ۲ درصد کاهش یافت زیرا معاملهگران منتظر حرکت بعدی دولت آمریکا هستند. بازار در حال حاضر بین یک ترامپ تضعیف شده و یک اپوزیسیون دموکراتِ قدرتگرفته سردرگم است. در حالی که انتظار میرود دموکراتها بر کاهش هزینههای زندگی و تنشزدایی در درگیریهای خارجی تمرکز کنند، تأثیر فوری بر بازارهای جهانی انرژی همچنان به وضعیت تنگه هرمز گره خورده است. اگر دولت فعلی تصمیم بگیرد به عنوان آخرین اقدام تقابلی علیه «موج آبی»، تحریمها را دوچندان کند، نوسانات انرژی فارغ از توازن قوا در واشینگتن، با شدت بازخواهد گشت.
چرخش به سمت بازدارندگی هستهای
در میان آشفتگیهای انتخاباتی در غرب، روند نگرانکنندهتری در گفتمان سیاسی داخلی ایران در حال شکلگیری است. زمزمههای فزایندهای در میان برخی روحانیون و مقامات شنیده میشود که خواستار کنار گذاشتن فتوای ممنوعیت سلاحهای هستهای هستند. استدلال این گروه که در گزارشهای بینالمللی بازتاب یافته، این است که سطح فعلی درگیریهای متعارف با آمریکا و اسرائیل ثابت کرده است که تنها یک بازدارنده هستهای میتواند بقای ملی را تضمین کند. این تغییر در لحن بسیار مهم است زیرا موضوع هستهای را از یک نقطه مذاکره فنی به یک مسئله وجودی در دیدگاه حاکمیت تبدیل میکند.
برای مخاطب ایرانی، این به معنای دورهای از ریسکهای استراتژیک تشدید شده است. اگرچه بازار ارز در حال حاضر باثبات است، اما تهدید زیربنایی یک رویارویی هستهای میتواند منجر به انزوای بینالمللی شدیدتر شود. «نوزادان جنگ ایران» - نسل جدید قانونگذاران دموکرات که با پلتفرم ضدجنگ انتخاب شدهاند - اکنون با وظیفه دشوار تعامل با تهرانی روبرو هستند که احساس میکند در گوشه رینگ قرار گرفته و برای دستیابی به سلاح نهایی جسورتر شده است. با فروکش کردن غبار انتخابات آمریکا، مسیر تنشزدایی همچنان پر از مانع به نظر میرسد.